Giải quyết tranh chấp hợp đồng xây dựng

Doanh nghiệp bảo toàn chứng cứ công trường trước khi hiện trạng thay đổi

Minh họa hồ sơ hợp đồng xây dựng, bản vẽ và mô hình công trình.

Để bảo toàn chứng cứ công trường trước khi sửa chữa, che khuất hoặc bàn giao phần việc, doanh nghiệp cần ghi nhận hiện trạng công trường và lưu tài liệu kiểm tra. Khi hoạt động thi công làm thay đổi hiện trạng, các bên có thể gặp khó khăn trong việc xác định tình trạng công việc tại thời điểm phát sinh tranh chấp.

Doanh nghiệp ghi nhận hiện trạng và xác định biện pháp bảo vệ chứng cứ

Các điều 97, 101 và 110 Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13 quy định việc thu thập chứng cứ, xem xét, thẩm định tại chỗ và bảo vệ chứng cứ. Luật số 85/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số quy định của Bộ luật này, trong đó có Điều 101. Các điều 22, 23, 24 Nghị định số 207/2026/NĐ-CP quy định việc nghiệm thu xây dựng. Doanh nghiệp dựa vào các căn cứ này để tổ chức ghi nhận hiện trường và thực hiện thủ tục yêu cầu Tòa án bảo vệ chứng cứ khi phát sinh căn cứ theo luật.

Khi tổ chức kiểm tra để bảo toàn chứng cứ công trường, doanh nghiệp chụp ảnh tổng thể và chi tiết, ghi mốc đo, quay video liên tục, đánh dấu vị trí trên bản vẽ và ghi nhận người chứng kiến. Người lập biên bản cần liên kết từng hình ảnh, số đo và mẫu vật với vị trí công việc để người xem hồ sơ có thể kiểm tra lại nguồn thông tin.

Đối với mẫu vật, doanh nghiệp xác định đặc điểm nhận diện và giao người quản lý việc lưu giữ để có thể đối chiếu mẫu với hồ sơ hiện trường. Nếu chứng cứ có nguy cơ bị mất trong quá trình tranh chấp, doanh nghiệp trao đổi với luật sư về thủ tục yêu cầu cơ quan có thẩm quyền ghi nhận hiện trạng; luật sư sẽ căn cứ vào giai đoạn giải quyết tranh chấp và loại chứng cứ để xác định thủ tục yêu cầu.

Để bảo toàn chứng cứ công trường, doanh nghiệp cần hoàn thành việc ghi nhận hiện trạng trước khi công việc sửa chữa hoặc thi công tiếp làm mất khả năng kiểm tra. Hồ sơ phải thể hiện rõ ai ghi nhận, ghi nhận vào thời điểm nào và sử dụng phương pháp nào để xác định tình trạng công việc.

Tình huống minh họa

Giả sử chủ đầu tư cho rằng lớp chống thấm có lỗi và yêu cầu nhà thầu tháo dỡ trong 24 giờ. Trước khi tháo dỡ, nhà thầu cần thông báo việc kiểm tra, mời các bên tham dự và lập hồ sơ ghi nhận tình trạng lớp chống thấm.

Người phụ trách hiện trường tập hợp tài liệu ghi nhận trước khi hiện trạng thay đổi

Người phụ trách hiện trường tập hợp thông báo kiểm tra, ảnh, video, kết quả đo, mẫu vật và thông tin người chứng kiến. Nếu cần ý kiến chuyên môn, doanh nghiệp ghi nhận chuyên gia tham gia cùng nội dung kiểm tra trong hồ sơ.

Nội dung văn bản tham khảo

“Bên nhận thầu thông báo hiện trạng của […] [công việc] tại […] [vị trí] như sau: […] [tình trạng]. Bên nhận thầu đề xuất tổ chức kiểm tra vào […] [thời điểm] và mời […] [các bên tham dự] cùng ghi nhận hiện trạng trong biên bản trước khi thực hiện […] [công việc làm thay đổi hiện trạng].”

Văn bản pháp luật tham khảo